БҰҰ Бас хатшысы Антониу Гутерриш ортақ жауапкершілікке негізделген жаңа «Климаттық әділдік келісімін» жасауға шақырып, COP31 конференциясында елдерді қазба отындарынан арылуды жеделдетуге және ауқымды климаттық қаржыландыруды жүзеге асыруға үндеді.
Гутерриш Түркияда өткен БҰҰ Климаттық конференциясының Көшбасшылар саммитінде сөйлеген сөзінде «Бізге ортақ жауапкершілікке, ортақ қауіпсіздікке және ортақ игіліктерге негізделген жаңа Климаттық әділдік келісімі қажет», – деп, барлық елдердің ортақ, бірақ сараланған жауапкершілік принципіне сәйкес өз міндеттемелерін орындауы тиіс екенін баса айтты.
Ұсынылып отырған негіздеме төрт басты діңгекке сүйенеді: қазба отындарынан жасыл энергияға өтуді әділ түрде жеделдету, әлсіз халық топтарын қорғау, жеткілікті қаржыландыруды қамтамасыз ету және геосаяси жіктелудің орнына ынтымақтастыққа басымдық беру.
Гутерриш жаһандық жылынудың 1,5°C межесінде сақталуын қамтамасыз ету үшін жаһандық жаңартылатын энергия қуатын 2025 жылғы деңгейден 2035 жылға қарай үш есеге арттыру қажеттігін, ал көмірмен жұмыс істейтін энергетиканы кемінде 75 пайызға азайту керектігін айтты.
Дамыған елдерді 2035 жылға дейін жылына кемінде 300 миллиард доллар бөлуге шақырған Гутерриш ірі мұнай компанияларының жоспардан тыс пайдасына салық салуды ұсынды.
Ең ірі тоғыз компанияның өткен тоқсанда 95 миллиард доллар табыс тапқанын атап өткен Гутерриш бұл кірісті климаттық өзгерістерге қарсы әлсіз елдерді қолдауға жұмсау керектігін жеткізді.
БҰҰ Бас хатшысы климаттық апаттардың бүкіл әлемде «адамдардың өміріне, күнкөріс көздеріне және экономикаларға соққы болып тиіп жатқанын» білдіріп, қазіргі бағытты «өзара кепілдендірілген жойылуға апаратын жол» деп сипаттады.
