АҚШ-тың “Federal Register” ресми журналында бейсенбі күні жарияланған ұсынысқа сәйкес, студенттерге арналған “F” визасы, алмасу бағдарламасына қатысушыларға берілетін “J” визасы және шетелдік БАҚ өкілдеріне арналған “I” визасы бойынша қолданыстағы “мәртебе мерзіміне қарай елде қалу” жүйесі алынып тасталады.

Қолданыстағы жүйе бойынша виза шарттарын орындаған жағдайда иелері өздерінің оқу бағдарламасы немесе жұмыс мерзімі аяқталғанға дейін елде бола алатын.

Алайда АҚШ-тың Ішкі қауіпсіздік министрлігі (DHS) бұл жүйені нақты уақытпен шектейтін жаңа тәртіппен ауыстыруды жоспарлап отыр.

Жобадағы ережеге сәйкес студенттер мен алмасу бағдарламасы қатысушылары үшін виза мерзімі 4 жылмен шектелмек, ал шетелдік журналистердің елде қалу мерзімі 240 күнге қысқарады. Қытай азаматтары үшін бұл мерзім небәрі 90 күн болады.

Қазіргі жағдайда виза иелері шарттарды орындаған жағдайда жаңа өтініш бермей, визаны ұзартуға құқылы болатын.

Виза шарттарын бұзу

Ұсынылып отырған өзгеріс бойынша, оқуын немесе қызметін аяқтау үшін көбірек уақыт қажет ететін виза иелері визаны ұзарту үшін қосымша өтініш беруге мәжбүр болады.

АҚШ-тың Ішкі қауіпсіздік министрлігі таратқан мәлімдемеде: «Көбінесе көші-қонға жатпайтын басқа санаттардан айырмашылығы “F”, “J” және көп жағдайда “I” санатындағы шетелдіктер қазірге дейін мәртебелерінің шарттары мен талаптарын сақтаған уақыт ішінде елде бола алды», – деп көрсетілген.

Мекеме бұған қоса «Ішкі қауіпсіздік министрлігі қолданыстағы ережелерді өзгертіп, қабылдау мерзімін ‘мәртебе ұзақтығынан’ ‘белгілі бір уақытқа белгіленген қабылдауға’ өзгертуді ұсынып отыр», – деп мәлімдеді.

Ресми тұлғалардың айтуынша, жаңа жүйе «визаны теріс пайдаланумен» күресуді және бұл санаттар бойынша АҚШ-қа кіргендерді «дұрыс тексеру мен қадағалау мүмкіндігін» арттыруды көздейді.

Алайда бұл ереже халықаралық студенттер мен шетелдік журналистерге сүйенетін университеттер мен медиа ұйымдары арасында алаңдаушылық туғызды.

Сыншылардың пікірінше, бұл өзгеріс елге кірмес бұрын жан-жақты тексеруден өткен мекемелер мен жеке тұлғалар үшін қосымша белгісіздік пен әкімшілік ауыртпалықтар тудыруы мүмкін.

Қоғам өкілдерінің ұсынылып отырған ереже бойынша пікірлерін “Federal eRulemaking Portal” арқылы жеткізуге 30 күні бар.

Ішкі қауіпсіздік министрлігі соңғы ережені қабылдамас бұрын түскен барлық пікірлерді қарастыратынын мәлімдеді.