Адам құқықтарын қорғау топтарының мәліметінше, Израиль Газаны бомбалау үшін пайдаланған F-35 жойғыш ұшақтарының негізгі бөлшектері – жанармай құю штангасы, лазерлік нысаналау жүйесі, дөңгелектері және артқы фюзеляжы – барлығы Біріккен Корольдікте жасалған.

Адам құқықтарын қорғау ұйымдары мен үкіметтік емес ұйымдар соғыс кезінде Израильге жойғыш ұшақ бөлшектерін жеткізгені үшін халықаралық құқықты бұзды деп Біріккен Корольдік үкіметін сотқа берді.

Палестина құқықтарын қорғау ұйымы «Al-Haq» Халықаралық амнистиция ұйымы, Адам құқықтарын қорғау ұйымдары, «Oxfam» және басқа да ұйымдардың қолдауымен «Lockheed Martin» компаниясының F-35 жойғыш ұшақтарына арналған Біріккен Корольдікте өндірілетін бөлшектердің Израильге экспортын тоқтатуға тырысуда.

Израиль бұл америкалық жойғыш ұшақтарды Газа мен Батыс Шерияда өлімге әкелетін операцияларда қолданған. «Amnesty International» Ұлыбритания бөлімшесінің директоры Біріккен Корольдіктің Израильге маңызды бөлшектер экспорттауға рұқсат беру арқылы «геноцидтің алдын алу бойынша заңды міндеттемесін» орындамағанын айтты.

«Oxfam» мәліметінше, ұшақтың жанармай құю штангасы, лазерлік нысаналау жүйесі, дөңгелектері, артқы фюзеляжы, желдеткіш қозғалтқыш жүйесі және катапульта орындықтары Біріккен Корольдікте жасалады. «Al-Haq» атынан істі қарап жатқан адвокаттар бұл ұшақтар Біріккен Корольдік өндірген бөлшектерді тұрақты түрде алмайынша ұшуды жалғастыра алмайтынын айтты.

Лондон Жоғарғы сотында төрт күнге созылған тыңдау кезінде шешімнің қашан шығатыны белгісіз. Бұл іс ұзақ уақыттан бері жалғасып келе жатқан заңдық күрестің соңғы кезеңін білдіреді.

«Global Action Legal Network» (GLAN) ұйымының адвокаттары бұл істі Израиль Газаға шабуыл жасаған сәтте-ақ бастағандарын атап көрсетті.

«Біріккен Корольдік – жай ғана бақылаушы емес»

Үкімет өз мәлімдемесінде «заңды міндеттемелерге сай әрекет еткенін» және «ұлттық әрі халықаралық құқық шеңберіндегі жауапкершіліктерін орындауға ниетті екенін» алға тартты.

Алайда GLAN ұйымы F-35 туралы ерекшелікті бұл бөлшектердің жаһандық пул жүйесі арқылы Израильге жанама түрде жетуіне мүмкіндік беретін «ашық есік» ретінде сипаттады.

GLAN адвокаты Шарлотт Эндрюс-Бриско өткен аптада өткен ақпараттық кездесуде Біріккен Корольдік үкіметі «Израильді қаруландыруды жалғастыру үшін ішкі заңнамасынан айқын түрде ауытқыды» және F-35 жойғыш ұшақтары Газадағы бейбіт тұрғындарға «тонна-тонна бомба тастау үшін қолданылды» деді.

«Amnesty International» Ұлыбритания бөлімінің бас директоры Сача Дешмук: «Геноцид туралы конвенцияға сәйкес, Біріккен Корольдіктің геноцидтің алдын алу үшін қолдан келгеннің бәрін жасау бойынша нақты заңды міндеттемесі бар», – деді.

«Al-Haq» ұйымының бас директоры Шаван Джабарин: «Біріккен Корольдік – жай ғана бақылаушы емес, ол – сыбайлас. Бұл сыбайластықпен бетпе-бет келу керек, ол әшкереленуі және жауапқа тартылуы тиіс», – деді.