АҚШ президенті Дональд Трамп көмекшілеріне Иран америкалық әскери қызметкерлердің өліміне себеп болмайынша, Тегеранмен жасалған атысты тоқтату келісімін бұзбайтынын айтқан. Бұл туралы сәрсенбі күні “The Wall Street Journal” америкалық шенеуніктерге сілтеме жасап хабарлады.
Басылымның мәліметінше, Трамптың Иранмен қақтығысты қайта өршітуге құлықсыз болуы оның Таяу Шығыста кең ауқымды соғыстың алдын алу үшін «бірнеше аптаға, тіпті бірнеше айға созылатын шектеулі қақтығыстарға төзуге дайын екенін» көрсетеді.
Осы аптада АҚШ пен Иран арасында сәуір айының басында күшіне енген бітімнен кейінгі ең қарқынды қақтығыстардың бірі болды.
Иран аймақтағы АҚШ әскери базаларына, сондай-ақ Кувейт халықаралық әуежайына қарай зымырандар мен ұшқышсыз ұшу аппараттарын ұшырды. Бұл шабуыл салдарынан бір адам қаза тапты.
28 ақпанда АҚШ пен Израиль Иранға қарсы шабуыл жасады. Бұған жауап ретінде Иран Израильге және Парсы шығанағындағы АҚШ-тың одақтастарына соққы берді. Сонымен қатар Тегеран стратегиялық маңызы бар Ормуз бұғазын жабуға тырысты.
Сәуір айының басында атысты тоқтату туралы келісімге қол жеткізілгенімен, АҚШ Иран порттарына теңіз блокадасын енгізді.
Ормуз бұғазын бақылауға қатысты дау жаһандық энергетикалық нарықтар мен халықаралық теңіз тасымалына елеулі әсер етті. Тегеран стратегиялық су жолы арқылы коммерциялық тасымалды шектесе, Вашингтон Иран порттарына қатаң блокада орнатты.
АҚШ мемлекеттік хатшысы Марко Рубио өзара шабуылдарды толыққанды соғыс емес, қорғаныс шаралары ретінде сипаттады.
«Бұл әрекеттер Иранның әрекеттеріне жауап ретінде жасалып жатыр», – деді Рубио сәрсенбі күні Өкілдер палатасындағы тыңдауда.
«Егер олар кемелерге оқ атпаса, біз де оқ атпаймыз. Бірақ жауап беруге мәжбүрміз», – деп қосты ол.
Соған қарамастан басылым қайталанатын шабуылдардың «Трампқа қысымды күшейтіп отырғанын және атысты тоқтату режимінің ұзақ мерзімді тұрақтылығына қатысты күмән туғызатынын» атап өтті.
Трамп бірнеше рет Ормуз бұғазының қайта ашылуын, Иранның ядролық бағдарламасының тоқтатылуын және елдің байытылған уран қорларының жойылуын қарастыратын соғысты аяқтау туралы келісімге қол қоюға өте жақын қалғанын мәлімдеген.
